ALEVİLİK NEDİR VE NASIL ORTAYA ÇIKMIŞTIR
Aleviliği İslam’la aynı doğrultuda hareket eden bir anlayış olarak görenler olduğu kadar İslami kurallara aykırılığından dolayı olumsuz yönde farklı bir yaşam tarzı olarak görenlerde var. Peki, Alevilik nedir? Alevilik nasıl ortaya çıkmıştır. Tarih boyunca Sünni Müslümanlar tarafından kabul edilmiş gibi görünse de Aleviler neden gizliden gizliye dışlanan bir kesim olmuştur.
Alevi kelimesi tahmin edileceği üzere Arapçadan türemiştir. Anlamı ise Ali’yi destekleyen, Ali’yi seven ve onun çocuklarının soyundan gelenler demektir. Tasavvufta da Alevilik Ali’yi seven, sayan, yolundan gidenler anlamında kullanılır. Sırf Hz. Ali’yi çok sevip destekledikleri için değil, İslami kaidelerin ve farz olan bazı ibadetleri olması gerektiği şekilde değil de farklı uygulamayı seçtikleri için tarih boyunca Sünni Müslümanlar tarafından kabul görmemişlerdir. Vakti zamanında Sünniler tarafından o kadar çok hor görüldüler ki kendi aralarında ne konuştukları anlaşılmasın diye şifreli konuşma teknikleri geliştirdikleri söylenmektedir. Oysaki Aleviler Allah’ın varlığına birliğine inanır, Hz. Muhammedi son peygamber olarak kabul eder. Sadece peygamber efendimiz Hz. Muhammedin Ali’yi çok sevmesinden kaynaklı Aleviler Ali’ye farklı bir muhabbet duyarlar.
Aleviler Ramazan ayında oruç tutmak zorunda hissetmezler ancak Muharrem ayında Ramazan orucundan çok farklı bir oruç tutmayı tercih ederler. İbadet için cami yerine cem evine giderek semah yaparlar. Bu tarz davranışları ise Hz. Muhammed’i yok sayıp Hz Ali’yi üstün görüyorlar düşüncesini ortaya çıkarmıştır. Her ne kadar doğru olmasa da bu yanlış düşünce Alevilerin Sünniler tarafından dışlanma nedenleri oluyor. Oysaki Aleviler yani Ali’yi çok sevenler Allah’a inanan, Hz. Muhammed’i son peygamber olarak kabul eden Müslümanlardır. Alevilik Hanefilik, Hanbeli, Şafilik ve Malikilik gibi bir mezhep değildir. Sadece Ali’nin yolundan giden bir topluluktur.
Alevilik nasıl ortaya çıkmıştır
Aleviliğin ortaya çıkışı aslında peygamber efendimizin ölümüyle başlar. Hz. Muhammed’in ölümünden sonra bir grup kesim Ali’yi hem Hz. Muhammed’in amcasının oğlu olması, hem sağ kolu olması hem de damadı olması sebebiyle halife olmasını istemiştir. Fakat halifelik görevi ilk olarak Ebu Bekir’e verilir. Böylece Ali’yi destekleyen ve desteklemeyenler arasında görüş ayrılıkları yaşanmaya başlar.
Ebu Bekir’in ölmesinin ardından sırayla Hz. Ömer ve Osman halife olur. Son halife olarak Hz Ali, İslam toplumunun dini lideri olur. Ancak bir grup kesim bu halifeliğe şiddetle karşı çıkar. En çok karşı çıkan ve bu işi kin ve nefrete dönüştürenler ise o sıralarda Şam’da valilik yapan Muaviye ve destekçileri olmuştur. Muaviye’nin Ali ile arasındaki düşmanlık ise Osman’ın halifeliği sırasında devlet yönetimine kendi akrabalarını tayin etmesiyle başlar. Muaviye de bu torpilden faydalanıp Şam’a vali olarak atanmıştır. Hz. Ali de Osman’ın bu yanlış tutumundan rahatsız olup tepki göstermiştir. Ali yanlıları ve karşı grup arasında çıkan kanlı kavgada Osman şehit olmuştur. İşte Hz. Ali’nin halifeliği de bu kargaşa neticesinde gerçekleşmiştir.
Fakat Muaviye Hz. Ali’nin halifeliğini kabul etmemiştir. Hz. Osman’ın kanın yerde kalmayacağına dair intikam yeminleri etmeye başlamış. Ali’nin halifeliğini destekleyenler ve Muaviye’yi destekleyenlerin sayısı günden güne artmaya başlamıştır. İşte, Aleviliğin ortaya çıkışı bu şekilde daha da fazla şekil almaya başlamıştır. Bu iki grup arasındaki çatışma ve kavgalar devam ederken bunlardan tamamen farklı bir düşünceye sahip olan hariciler adı verilen bir grup ortaya çıkmıştır.
Hariciler Ali’nin ve Muaviye’nin sırf kendi çıkarları için hareket etiklerini ve bu yüzden dinden çıktıklarına inanırlar. Onlara göre dinden çıkan kişilerin katledilmesi gerekir. İşte hariciler bu doğrultuda hareket ederek bir sabah namazı Hz. Ali camide namaz kılarken katlederler. Hz Ali’nin camide namaz kılarken öldürülmesiyle fitil ateşlenmiştir. İşte Aleviliğin özeti budur. Hz Ali’nin halife olması için verilen mücadele ve akabinde halife olduktan sonra öldürülmesi neticesinde Ali’yi sevenler ve yolundan gidenler diye tanımlanan Alevilik ortaya çıkmıştır.
